Succesfactoren

Hieronder staan tips om het beleid gericht op gezond gewicht met succes toe te passen. Het merendeel van de tips komt voort uit praktijkervaring.

  • Succesfactoren
  • Een basis vereiste.

    Een basis vereiste om aan de slag te gaan met gezondheidsbeleid is dat uw medewerkers weten dat u een gezond gewicht belangrijk vindt en dat u hen wilt ondersteunen.

  • Zorg ervoor dat de activiteiten passen bij de aard, grootte en cultuur van uw bedrijf.

    Door het uitzetten van een enquête binnen uw organisatie, kunt u het beleid afstemmen op de wensen van uw medewerkers. Houd bijvoorbeeld rekening met medewerkers die te maken hebben met nachtploegendienst.

  • Zorg ervoor dat het beginpunt wordt gemeten.

    Op deze wijze krijgt u meer inzicht in de gezondheid van uw medewerkers en daardoor de mogelijkheid hierop te sturen. Bovendien kunnen eventuele vorderingen in kaart worden gebracht, wat behulpzaam kan zijn in besprekingen met het management. Om uw activiteiten in goede banen te (blijven) leiden, is het belangrijk dat u regelmatig informatie verzamelt over de impact van de interventies. Een goede leidraad hierbij is één meting per 6 à 12 maanden. Gedragsverandering vraagt immers tijd. Stuur bij waar nodig. Maak vervolgens een plan voor verdere verbetering. Schrijf een interventie niet meteen af als de resultaten tegenvallen. Durf een interventie een tweede kans te geven, al dan niet in een ander jasje. Let op: de focus moet niet puur de meting zijn. Het gaat ook om het plezier.

  • Wees geduldig.

    Gedragsverandering vergt tijd. Verwacht geen onmiddellijke resultaten en voer het beleid gedurende minimaal een jaar. Geef werknemers de tijd om de kat uit de boom te kijken. In eerste instantie bereikt u misschien vooral de fittere medewerkers, maar hun enthousiaste verhalen kunnen ook minder actieven over de streep trekken. De ervaring leert dat medewerkers na diverse activiteiten minder wantrouwend zijn tegenover uw initiatieven. Probeer bovendien niet te veel in een keer te willen. Pak het stap voor stap aan.

  • Zorg voor advies op maat.

    En niet een aanpak voor alle medewerkers.

  • Bied meerdere mogelijkheden.

    Zorg dat iedereen iets van zijn/haar gading kan vinden, met name degenen die niet zo sportief zijn. De grootste kans op succes is een begin met laagdrempelige activiteiten voor medewerkers die (nog) niet voldoende bewegen of fit zijn.

  • Zorg voor opvolging en begeleiding voor de daadwerkelijke uitvoering.

    Door bijvoorbeeld het maken van een actieplan wordt het daadwerkelijk uitvoeren gestimuleerd.

  • Draagvlak.

    Preventie en aanpak van overgewicht staat of valt met de betrokkenheid van een decision maker of (mede)beleidsbepaler.

  • Kies voor een positieve benadering.

    Maak duidelijk dat het gaat om stimuleren van gezond gedrag, niet om ‘opleggen’:

    • Trek de aandacht en verleg de focus van ongezond naar gezond gedrag.
    • Geef medewerkers een schouderklopje als ze (meer) actief zijn.
    • Straffen werkt niet, zorg ervoor dat het veranderen van de leefstijl leuk wordt gemaakt en stimuleer medewerkers met positieve incentives.
    • Focus niet alleen op de gezondheidsvoordelen, het moet vooral leuk zijn. Benadruk het plezier, dat is met name van belang voor de groep die moeilijk aan het bewegen te krijgen is.
    • Bovendien is een positieve boodschap gemakkelijker over het voetlicht te krijgen dan een negatieve boodschap.

  • Een combinatie van verschillende activiteiten heeft de grootste kans van slagen.

    Zo worden medewerkers op verschillende manieren aan het belang van een gezond gewicht herinnerd en is er voor ieder wat wils. Houdt o.a. rekening met andere wensen en interesse van de medewerkers op productielocatie versus hoofdkantoor.

  • Leefstijlbeleid structureel inbedden in organisatie.

    Het inbedden kan door het volgen van de BRAVO-methode. Hiermee wordt het vanzelfsprekend om te werken aan gezonde en vitale medewerkers en wordt voorkomen dat het blijft bij een ad hoc activiteit.

  • Continuïteit.

    Blijf aandacht voor het onderwerp vasthouden, laat de aandacht niet verslappen. Gezond gewicht is iedere dag opnieuw van belang; dat geldt voor uw bedrijf, voor uzelf èn voor uw medewerkers. Zorg dus voor een aanpak die ook op de lange termijn in uw bedrijf voortgezet en ondersteund wordt. Dit betekent dat gezondheid onderdeel moet worden van het HR-beleid en de HR-strategie. Het betekent ook continue communicatie naar alle medewerkers. Haak bijvoorbeeld aan op landelijke themaweken zoals de Nationale Traploopweek of verstuur regelmatig een nieuwsbrief over gezond gewicht. De afzender is bij voorkeur de groep van betrokkenen waaronder ook de personeelsvereniging, ondernemingsraad etc.

  • Een goed voorbeeld van het management is essentieel.

    Zorg dat u zelf ook een gezond gewicht heeft, aan de georganiseerde activiteiten meedoet, genoeg beweegt, etc. Daarnaast is enthousiasmeren van medewerkers en aanspreken van medewerkers ook een belangrijke rol van het management.

  • Draagvlak is een noodzakelijke voorwaarde.

    Om medewerkers te motiveren om hun leefstijl in positieve zin te veranderen. Commitment van de Raad van Bestuur/Directie en ondernemingsraad is essentieel. Voor het overtuigen van het management kan een businesscase waarin de zakelijke afweging om overgewicht op de werkvloer aan te pakken wordt beschreven (kosten/baten analyse) behulpzaam zijn. Onderzoek laat zien dat de preventie en behandeling van overgewicht op het werk kosteneffectief is, bijvoorbeeld door een daling van het ziekteverzuim. U kunt uw investering dus terugverdienen. De inspanningen leveren u ook andere voordelen op.

  • Maak het onderwerp gezonde leefstijil/gezond gewicht bespreekbaar.

    Dit vraagt om een goede werksfeer; een sfeer van vertrouwen. Niet alleen tussen werkgever en medewerker, maar ook bij medewerkers onderling. U kunt dit onderwerp agenderen:

    • Functioneringsgesprekken. Daarbij gaat het met name om die gevallen waar overgewicht leidt tot problemen bij het uitoefenen van het werk. Denk bijvoorbeeld aan laboranten met beschermende kleding die knelt, of kantoormedewerkers waarvan de bovenbenen niet onder een ergonomisch ingesteld bureau passen.
    • Verantwoord ziekteverzuim op de agenda van de ondernemingsraad.
    • Protocol rol van leidinggevende bij ziekteverzuim (o.a. leidinggevende belt iedere week met zieke medewerker).

  • Zorg voor aanjagers.

    Aanjagers werken als extra duwtje in de rug voor collega’s die al hebben besloten om meer te bewegen. Een aanjager is iemand die:

    • Een voortrekkersrol heeft bij bewegingsactiviteiten.
    • Collega’s kan enthousiasmeren.
    • Goed bekend is in de organisatie en veel collega’s kent.
    • Afspraken maakt met collega’s over wanneer, waar en hoe.
    • Een rondje over de afdeling loopt om collega’s mee te krijgen.
    • Het een uitdaging vindt zoveel mogelijk collega’s in beweging te krijgen.
    • En daarin een volharder is.

    Stel een projectgroep samen met aanjagers en de persoon die verantwoordelijk is voor gezondheidsbevorderende activiteiten.

  • Doe het samen.

    Niet top down en niet bottom up, maar een gezamenlijke aanpak leidt tot saamhorigheid, tot betrokken, enthousiaste en loyale medewerkers. Actie, meedoen en resultaat straalt op iedereen af en geeft positieve energie terug. We hebben het samen gedaan! Zorg ervoor dat niet alleen P&O met dit onderwerp bezig is. In grotere ondernemingen kan de ondernemingsraad of de Personeelsvereniging erbij betrokken worden.

  • Houd het simpel.

    Zorg dat de aanpak dichtbij, positief, concreet en toegespitst is. Beter kleine, duidelijke stappen dan ingewikkelde systemen.

  • Betrek alle lagen in de organisatie.

    Niet alleen activiteiten ondernemen vanuit P&O/H&R maar ook bijvoorbeeld de facilitaire dienst (indien van toepassing), productiemedewerkers (kan gelijk de eerste reacties polsen) en het management. Hierdoor ontstaat een breder draagvlak en kunnen alle betrokken personen een rol spelen op hun eigen afdeling. Zet enthousiaste medewerkers in in plaats van externen. Stel een ideeënbus in.

  • Start met een ludieke actie.

    Wanneer een activiteit van start gaat, werkt het goed om er ludieke acties aan te verbinden zoals het verloten van prijzen e.d.

  • Communiceer over activiteiten.

    Gebruik hiervoor e-mails, posters en mond op mond reclame om medewerken aan te moedigen om deel te (blijven) nemen aan activiteiten.

  • Houd rekening met medewerkers die op hun werkplek geen toegang tot een pc hebben.

    Stel voor hen op een centrale plek een pc ter beschikking.

  • Beloon de sportievelingen.

    Zorg ervoor dat er ook maatregelen zijn die ervoor zorgen dat medewerkers die al actief/sportief zijn, worden beloond. Dit kan bijvoorbeeld door een standaard tegemoetkoming voor het lidmaatschap van een sportvereniging. Dit valt binnen de forfaitregeling van 1,4%.

  • Leefstijlkeuze uit vrije wil

    Werkgevers zijn verplicht te zorgen voor gezonde arbeidsomstandigheden voor hun werknemers. Wat betreft de leefstijlkeuzes die werknemers maken (op het werk) kan de werkgever zeker een stimulerende rol innemen. Dwingen kan echter niet. Alle leefstijlkeuzes moeten uit vrije wil genomen worden.

    Rechts op deze pagina vindt u twee artikelen en een presentatie hierover.

  • Kosten.

    Betrek waar mogelijk uw zorgverzekeraar. Ook kunt u de medewerkers die deelnemen aan beweeg/voedingsprogramma om daar waar mogelijk de kosten te declareren bij de zorgverzekeraars. Bekijk hier een voorbeeldbrief.

  • Besteed aandacht aan de sociale context.

    En betrek de partner van uw medewerker erbij.