Bij ongebonden sport is er toch vaak sprake van enige vorm van betrokkenheid of binding vanwege de deelnemers met het programma, de organisatoren, de buurt. Het gaat veeleer over een ‘open’ engagement vanwege de deelnemers om zich wel of niet voor langere tijd te engageren in het aanbod. Het komt er dan ook op neer dat iedere deelnemer zelf mee zal kunnen bepalen tot hoever men zich wil engageren. Buurtsportactiviteiten bijvoorbeeld kunnen op diverse niveaus en met diverse doelstellingen georganiseerd worden. Daarbij verschilt de organisatiegraad, de verschijningsvorm, activiteiten en de methodische aanpak naargelang de doelgroep en buurt of wijk.
- Beleidsthema
-
Beargumentering
Sinds de jaren negentig van vorige eeuw heeft het gemeentelijke sportbeleid een dynamische ontwikkeling door gemaakt. Er is duidelijk een wijziging opgetreden van voorwaardenscheppend naar innovatief en stimulerend lokaal sportbeleid.
Het lijkt moeilijk voor een gemeente om ongebonden sporters en niet commercieel, anders georganiseerde sporters te bereiken. dat neemt niet weg dat er voor deze doelgroep beleid kan worden opgesteld, waardoor zij makkelijker hun sport kunnen beoefenen.
-
Toekomstvisie
Een algemene ontwikkeling is de sterk toegenomen behoefte aan meer flexibele vormen van sportbeoefening. Mensen willen steeds meer sporten op momenten dat het hen uitkomt en willen zich niet verplichten tot wekelijkse trainen en wedstrijden. Ongebonden sporten wordt hierdoor aantrekkelijker. Sporten als skeeleren, hardlopen, fietsen, wandelen etc. zijn in opkomst. De vraag naar mogelijkheden om dergelijke sporten te kunnen beoefenen in de openbare ruimte en de vraag naar nieuwe vormen van ongebonden sport wordt groter
-
Doelstelling
De gemeente is in staat gericht maatschappelijke doelen te realiseren met sport en bewegen voor alle burgers, óók de ongeboden en anders georganiseerde sport.
- Ongebonden burgers sporten in een veilige infrastructuur;
- Ongebonden sportbeoefenaars gaan door gerichte stimulering meer structureel sporten;
- Burgers grijpen de mogelijkheid aan om in te springen op nieuwe ontwikkelen ten aanzien van sport en bewegen;
- Burgers kunnen kennis maken met verschillende sport- en beweegvormen, óók bij sportverenigingen.
-
Resultaten
- Aanwezigheid van ruime en kwalitatief goede mogelijkheden voor ongebonden sport;
- Aanwezigheid van één loket/aanspreekpunt voor (ongebonden) sport;
- Beleid ten aanzien van ongebonden sport is vastgelegd in een (sport)nota;
- De behoeften van ongebonden sporters zijn in beeld gebracht;
- Het aantal ongebonden sporters is toegenomen.
-
Activiteiten en middelen
- Bied sportaanbieders de mogelijkheid om zich te profileren;
- Instellen van één professioneel aanspreekpunt of één loket voor sportaanbieders bij de gemeente;
- Bied kansen om (anders) georganiseerde sportmogelijkheden beter te benutten;
- Breid het aantal paden, velden en parken uit;
- Hou bij het opstellen of wijzigen van bestemmingsplannen rekening met de inrichting van de openbare ruimte;
- Zorg bij de inrichting van nieuwe wijken/buurten voor voldoende ongebonden sportmogelijkheden (fysieke omgeving);
- Stimuleren en ondersteunen van de komst van particuliere sportaccommodaties (zoals tennishallen, sportscholen en golfterreinen);
- Ondersteun initiatieven van ongebonden sporters of sport- en beweeggroepjes;
- Probeer sportverenigingen waar mogelijk te ondersteunen als zij inspringen op de toename van de ongebonden sport (bv. door subsidiemogelijkheden).
-
Monitoring en evaluatie
Start met een goede schets (nulmeting) binnen een gemeente die een missie heeft dat sport bijdragt aan een leefbare stad, waarin iedereen zoveel als mogelijk meedoet.
Elementen voor zo'n nulmeting:
- x % van de bevolking doet mee aan sport;
- groei in bepaalde periode met x% , terwijl de bevolking met % groeit;
- de sportdeelname relateren aan het landelijk gemiddelde
- de sportdeelname relateren aan lagen van welzijnsniveau
Maak een monitoring en evaluatie plan om jaarlijks te kunnen meten en evalueren.
-
Handige tips
Probeer via een sportloket/sportservicepunt in contact te komen met de ongebonden sporters om te achterhalen welke behoeften er bestaan en hoe het aanbod ervaren wordt.
-
Inspirerende voorbeeldprojecten
Gemeente Enschede
In de sportnota 'Enschede beweegt!' van de gemeente Enschede wordt aandacht besteed aan ongeorganiseerde sporten. In de nota wordt onder andere vermeld: deze sportvorm wordt gefaciliteerd door medegebruik van openbare ruimte en voorzieningen mogelijk te maken. Daarbij wordt rekening gehouden met trends in de samenleving.
-
Mogelijke samenwerkingspartners
- Provinciale Sportraden;
- Sportverenigingen;
- NISB.
-
Interessante links en literatuur
Literatuur:
- Enschede beweegt! gemeentelijke Sportnota http://cms3.enschede.nl/loketten/lokettensubsectie/sportnota.pdf;
- Ruim baan voor bewegen: leidraad “bewegen en ruimte in Enschede” en basisdocument “bewegen en ruimte in Enschede” Enschede, 2004;
- Sport in Nederland, een beleidsgerichte toekomstverkenning;
- Mark van den Heuvel- Hugo van der Poel, ISBN 90-361-9630-2, Tilburg 1999.
